Przez zabawę do wiedzy

Marta K. Jamróz
Przez zabawę do wiedzy
Festiwal w Korei z udziałem pracowników WUM i Wydziału Chemii PW
 
„Fun comes first, knowledge comes naturally" (przez zabawę do wiedzy) – to hasło przyświecające organizatorom 13. Festiwalu Nauki (FN) w Korei. W tym roku odbył się on w dniach 4 – 9 sierpnia w hali wystawowej Kintex w Ilsan, niedaleko Seulu.

Pierwszy FN w Korei odbył się w roku 1997 i co roku wydarzenie to zyskuje na popularności. Koreańczycy mówią o sobie, że to ludzie są ich podstawowym „zasobem naturalnym”, z tego powodu szczególny nacisk kładą na wykształcenie i nie szczędzą pieniędzy, by je osiągnąć. FN odwiedzają zarówno dzieci, jak i studenci, nauczyciele czy naukowcy. Trwa on 6 dni, a każdego z nich halę wystawową odwiedza 30 – 40 tysięcy osób – w tym roku było ich łącznie 205.549 (!). Wstęp na Festiwal podobnie jak w Polsce jest bezpłatny.
W tym roku do dyspozycji uczestników oddane było 470 stanowisk 204 organizacji (muzeów, uczelni, szkół, instytutów naukowych), w tym 13 stoisk międzynarodowych. Można było na nich nie tylko zobaczyć najnowsze osiągnięcia technologiczne i naukowe, czy wysłuchać ciekawych wykładów, ale także, wykonując samodzielnie wiele eksperymentów, doświadczyć przyjemności bycia naukowcem na własnej skórze.
Wśród naukowców zaproszonych do współtworzenia tego niezwykłego wydarzenia znaleźli się pracownicy Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego z Zakładu Chemii Fizycznej Wydziału Farmaceutycznego: Katarzyna Zawada, Katarzyna Paradowska, Joanna Celińska oraz Marta Jamróz, jak również grupa studentów z Politechniki Warszawskiej Pokazali oni  pokaz "Magic chemistry", który obejmował różne widowiskowe eksperymenty chemiczne, przyciągające nieustannie żywo tym zainteresowaną publiczność. Pracownicy z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego zaprezentowali w Korei eksperyment pt. „Antyoksydacyjna potęga herbaty”. Uczestnicy Festiwalu mogli tu obejrzeć niezwykła prezentację komputerową ukazującą, czym są wolne rodniki, co powoduje ich powstawanie w ludzkim organizmie, jakie szkody przynosi nam ich nadmiar i jak możemy z nimi walczyć. Mogli także sami przeprowadzić eksperyment badając zdolności wymiatania wolnych rodników przez różne rodzaje herbat.
Uczestnictwo w Festiwalu bylo w calosci finansowane przez strone koreanska, natomiast w obu przypadkach podroz sfinansowały władze PW i WUM, którym za ten szczodry dar serdecznie dziekują organizatorzy Festiwalu Nauki w Warszawie.
 
Klimat FN w Korei
Festiwal Nauki w Korei to wydarzenie zorganizowane z dużym rozmachem i cieszące się wielkim zainteresowaniem dzieci, młodzieży i dorosłych. Już pół godziny przed otwarciem wystawy u wejścia ustawiała się długa kolejka oczekujących, którzy punktualnie o 10 wbiegali na teren hali by słuchać wykładów, oglądać i wykonywać eksperymenty, czy brać udział w rozmaitych warsztatach.
„Fun comes first, knowledge comes naturally" ( „przez zabawę do wiedzy”) zasada przyświecająca Koreańczykom w zorganizowaniu Festiwalu sprawiła, żę halę wystawową Kintex odwiedziło wielu młodych uczestników, nawet w wieku przedszkolnym. Na Festiwalu można było zbudować przeciwciało z kolorowych chrupków kukurydzianych, dowolną cząsteczkę chemiczną ze styropianowych barwnych kulek lub DNA z klocków. Cząsteczki chemiczne można było budować też z wykałaczek i plasteliny otoczonych bańką mydlaną, jako obrazem chmury elektronowej. Odwiedzający mogli też zapoznać się doświadczalnie z teorią grawitacji ważąc się na kolejnych wagach pokazujących ciężar ciała na Księżycu, Słońcu, Jupiterze czy Marsie. Kolejne stanowisko to okazja by ułożyć układ okresowy z kolorowych puzzli, a jeszcze kolejne – by samemu rozłożyć i złożyć plastikowy trójwymiarowy model mózgu człowieka. Był też schemat elektrowni jądrowej zakończony wypływaniem wody z kranu, gra komputerowa, jako sposób na badanie aktywności mózgu, a nawet możliwość zostania na chwilę profesjonalnym prezenterem prognozy pogody czy lokalnych wiadomości. Nic więc dziwnego, że rzesze dzieci odwiedzające Kintex były zachwycone, a przy okazji dowiadywały się wielu ciekawych i pożytecznych rzeczy. Również towarzyszący im rodzice i nauczyciele byli zainteresowani tymi stanowiskami, gdyż na każdym z nich można było uzyskać wyczerpujące informacje na temat naukowych podstaw rozmaitych eksperymentów.
Na wystawie były też stanowiska skierowane do młodzieży i dorosłych. Spośród najbardziej zdumiewających należy wymienić możliwość wyhodowania bakterii ze swojej własnej dłoni na płytce z pożywką agarową, wyizolowania i otrzymania zamkniętego w breloczku swojego własnego DNA czy też obejrzenia samochodu ze sztuczną skórą rekina zamiast lakieru (powlekanie samochodu takim materiałem ma według autorów pomysłu zmniejszać zużycie paliwa).
Po hali wystawowej przechadzały się bajkowe postaci, zapraszające do odwiedzenia rozmaitych stanowisk. Można było spotkać wiele różnych maskotek, Batmana, czy nawet Izaaka Newtona, który w stroju z epoki przechadzał się trzymając w dłoniach jabłka i pytając wszystkich czy go rozpoznają. Wszystkie stanowiska były bardzo kolorowe a przy tym przygotowane niezwykle profesjonalnie.
Stanowiska międzynarodowe
13 stanowisk międzynarodowych z 10 krajów z całego świata to całkiem imponująca liczba. Reprezentanci Polski, Wielkiej Brytanii, Łotwy, Japonii, Estonii, Serbii, Tajlandii, Filipin, Indii i Hiszpanii zaprezentowali wiele ciekawych eksperymentów, które cieszyły się niesłabnącym powodzeniem przez cały czas trwania FN. Międzynarodowe boksy oblegane były przez tłumy uczestników, pragnących zobaczyć Serbów pokazujących jak we własnej kuchni można przeprowadzić ponad 30 doświadczeń chemicznych i fizycznych, Tajlandczyków prezentujących działanie wykrywacza dymu tytoniowego, Brytyjczyków wydobywających dźwięki z rozmaitych przedmiotów codziennego użytku, nawet ze słomek do picia lub miednicy z wodą czy Estończyków, u których każdy mógł zbudować sobie przeciwciało o najbardziej fantazyjnym kształcie. Na stanowisku japońskim można było zbudować układ optyczny wyklejając go z papieru, a na łotewskim przybliżyć sobie zjawisko elektrolizy.